Lumbini-Kapilvastu Day Blog

Welcome to Lumbini, Nepal – the birthplace of Buddha

Archive for July, 2014

डिआइडि लिटिल मास्टर्स २०१४ तेरिया मगर सिडनी आउँदै

Posted by Ram Kumar Shrestha on July 15, 2014

Teriya sajhडिआइडि लिटिल मास्टर्स सेसन ३ का बिजेता एबं लुम्बिनी-कपिलवस्तु दिवस अभियानका “लुम्बिनी वालिका शान्ति दूत” तेरिया फौजा मगर आगामी अगस्ट ३ तारिखका दिन सिडनीमा आयोजना गरिने तेरिया साँझ कार्यक्रममा आफ्नो जादुमय न्रित्य प्रदर्शन गर्न आउँदैछिन । यस्का लागि जी टिभिसंग कनेक्ट नेपाल अस्ट्रेलियाले गर्नु पर्ने संपूर्ण प्रकृया पुरा गरिसकेको छ ।

१४ वर्षमुनिका करिब ४ लाखले आवेदन दिएकामध्ये ४० हजार छनोटमा परेकाबाट बिलक्षण प्रतिभा एबं जादुमय नृत्यका धनी नेपालकी छोरी ११ बर्षीया तेरिया फौजा मगर “DID L’il Masters” Season 3 का बिजेता हुन सफल भएकी हुन् । बिस्वकै झन्डै १८ प्रतिशत जनसख्या भएको क्षेत्रमा कडा प्रतिस्पर्धाबाट जुन सफलता हासिल गरिन त्यस्ले राष्ट्रिय गौरब र प्रतिस्ठालाई उचो पार्ने काम गरेकोले लुम्बिनी-कपिलवस्तु दिवस अभियानले काठमाण्डौमा आयोजना गरेको कार्यक्रममा कार्यक्रमका प्रमुख अतिथि उप-प्रधानमन्त्री प्रकाशमान सिंहज्यूले अभियानद्धारा प्रदान गरिएको “लुम्बिनी वालिका शान्ति दूत” उपाधी हस्तान्तरण गर्नु भएको थियो । Read the rest of this entry »

Posted in समाचार | Tagged: , , , , , , | Leave a Comment »

Lumbini Nepal – the Birthplace of Lord Buddha (Video)

Posted by Ram Kumar Shrestha on July 13, 2014

lumbiniShakyamuni Buddha was born in Lumbini, in southern Nepal, twenty five hundred years ago. Lumbini has since been a holy ground for Buddhists all over the world. The restored garden and surroundings of Lumbini have the remains of many of the ancient stupas and monasteries. A large stone pillar erected by the Indian Emperor Ashoka in 250 BC bears an inscription about the birth of the Buddha.

An important part of Lumbini is the temple of Maya Devi. It has a stone image of Maya Devi giving birth to Lord Buddha as she holds onto a branch. It has been well worn by the strokes of barren women hoping for fertility. To the south of the temple is a pool where Queen Maya Devi is said to have bathed and given her son his first purification bath.

A quiet garden, shaded by the leafy Bo tree (the type of tree under which Buddha received enlightenment), and a newly planted forest nearby lend an air of tranquillity which bespeaks Buddha’s teachings. Lumbini is now being developed under the Master Plan of the Lumbini Development Trust, a non governmental organization dedicated to the restoration of Lumbini and its development as a pilgrimage site. The plan, completed in 1978 by the renowned Japanese architect Kenzo Tange, will transform three square miles of land into a sacred place of gardens, pools, buildings, and groves. The development will include a Monastic Zone, the circular sacred Garden surrounding the Ashoka pillar and Maya Devi temple, and Lumbini Village, where visitors will find lodges, restaurants, a cultural center and tourist facilities. Read the rest of this entry »

Posted in Article | Tagged: , , , | Leave a Comment »

बुद्ध जन्मस्थानको दिग्भ्रम, राष्ट्रियता र लुक अभियान

Posted by Ram Kumar Shrestha on July 12, 2014

Hariडा. हरिकुमार श्रेष्ठ*
स्युचाटार २, काठमाडौँ

१. बुद्ध
Anton Fuhrer defined Ashokan Pillar in Lumbini as the marker where Buddha was born 200 yrs after Bhuddha's deathविश्व शान्तिका अग्रदूत तथा बौद्ध धर्मका प्रवर्तक महामानव सिद्धार्थ गौतम बुद्धको जन्म नेपालको लुम्बिनीमा शाक्य वंशीय पिता राजा शुद्धोधन र माता मायादेवीको कोखबाट ६२५ इशापूर्व भएको थियो । उनी राजपरिवारका राजकुमार भएर करिब २९ वर्ष कपिलवस्तु (तिलौराकोट) मा बिताएपछिका आफ्ना सम्पूण जीवन विश्व शान्तिको लागि अग्रदूत बनेर बिताए, जुन दिनप्रतिदिन विश्वव्यापी लोकप्रिय बन्दैछ ।

गौतम बुद्धले आफ्नो जीवनमा चार तीर्थस्थलहरूलाई विशेष महत्व दिएका छन् । पहिलो तीर्थस्थल बुद्धको जन्मस्थान नेपालको लुम्बिनी हो, जहाँ बैशाख पूर्णिमाको दिन बुद्धको जन्म भएको थियो । त्यसै दिनलाई विश्वभरका बौद्ध अनुयायीहरूले बुद्ध जयन्तिको रूपमा मनाउँदै आएका छन् । यो वर्ष २५५८ सौँ बुद्ध जयन्ति मनाईंदैछ । उनको दोस्रो स्थानमा उनले निर्वाण प्राप्त गरेको बोधगया, भारत हो । त्यहाँ उनले बैशाख पूर्णिमाकै दिन ३५ वर्षको उमेरमा निर्वाण प्राप्त गरे । तेस्रो स्थानमा सारनाथ पर्दछ, जहाँ उनले धर्मचक्र प्रवर्तन प्राप्त गरे । चौथो स्थानमा कुशीनगर पर्दछ । त्यहाँ उनले ८० वर्षको उमेरमा महापरिनिर्वाण प्राप्त गरे ।

कपिलवस्तु जिल्ला गौतम बुद्धसँग सम्बन्धित १५१ भन्दा बढी ऐतिहासिक तथा पुरातात्विक महत्वका हिसाबले एक खुला संग्रहालय र विश्व शान्तिको एक केन्द्र विन्दु पनि हो । तर आज बुद्धको जन्मस्थान लुम्बिनीप्रति विश्वभरी भ्रम फैलाई राष्ट्रिताको सवाल चर्को रूपमा अगाडि आएको छ । यसो हुनुमा नेपाल स्वयंले यो अध्यात्मक र साँस्कृतिक सम्पदाले महत्वपूर्ण धरोहरको विकासमा उपेक्षा गर्दै उदासिन हुनु हो । जुन कुरामा हजारौँ व्यक्तिले सहमति जनाइसकेका छन् । त्यसैले यस लेखमा यससम्बन्धी उठेका महत्वपूर्ण दिग्भ्रम तथा सवालहरू, लुम्बिनी-कपिलवस्तु (लुक) अभियानको भूमिका तथा समाधानका उपायहरूको बारेमा छोँटो चर्चा गर्ने जमर्को गरिएको छ ।

२. विश्वव्यापी दिग्भ्रमको सूत्रपात
बुद्धको जन्मस्थान लुम्बिनी, नेपाल बौद्ध धर्मावलम्बीहरू तथा विश्वका लाखौँ पर्यटकहरूको लागि पनि एक महत्वपूर्ण केन्द्र भए तापनि शताब्दिऔँदेखि विश्वभरी नै यसबारे दिग्भ्रम फैलाइएको छ । जुन नेपाल र नेपालीको राष्ट्रियतासँग पनि सम्बन्धित सवाल हो । तर यस प्रकारको दिग्भ्रमको सूत्रपात कसरी भयो त भन्ने बारेमा जानकारी राख्न नितान्त आवस्यक छ । यसमा खासगरेर, सन् १३१२ तिर नालन्दालगायत अन्य धेरै महत्वपूर्ण तीर्थस्थलहरूमा मुस्लिमहरूको आक्रमणले लुम्बिनीमा बौद्ध भिक्षुहरूको आवागमनमा पनि प्रत्यक्ष असर प¥यो । यसको परिणामस्वरुप बुद्धको जन्मस्थलमा इ.पू. २४५ तिर खडा गरिएको अशोकस्तम्भ पनि नेपालकै कारणले ६ सय वर्षसम्म परित्यक्त अवस्थामा रह्यो । त्यसपछि सन् १८७४ मा वेलायती नागरिक विलियम जोन्सनले ऐतिहासिक सोसाइटी स्थापना गरी बुद्धको जन्मस्थानको खोजीलाई तीब्रता दिएको पाईन्छ । त्यसपछि सन् १८६२ मा स्थापित इन्स्पेक्टोरेट अफ आर्कियोलोजी संस्थाका प्रमुख अलेकजाण्डर कनिङ्घमले बौद्ध वाङ्मयको आधारमा बुद्ध जन्मेको स्थान हिमालको काखमा अवस्थित रहेको तथ्य पत्ता लगाएको कुरा जानकारीमा आयो । उनले यसबारेमा गहिरो अध्ययन गरी विश्वजगतमा जानकारी दिन नेपालका तत्कालिन राणा प्रशासनसँग स्वीकृति लिएर अध्ययन गर्ने चाहना राखे तापनि उनीहरूबाट सो स्वीकृति पाउन नसकि उक्त कार्य सन्चालन गर्न सकेनन् र उनले आफ्नो किताब “द एन्सिएन्ट जोग्राफी अफ ईण्डिया” मा “लुम्बिनी र कपिलवस्तु हिमालयको काखमा अवस्थित छ” भनेर मात्र उल्लेख गरे । यदि त्यस समयमा सो उत्खनन् कार्य सन्चालन गरेको भए अवस्य पनि उनले सो किताबमा स्पष्ठरूपमा उल्लेख गर्ने थिए होलान् कि बुद्धको जन्मस्थान लुम्बिनी नै हो भनेर र आजको यो दिग्भ्रम रहने थिएनजस्तो लाग्दछ । त्यसपछि, पछिल्लो चरणका विभिन्न पुरातत्वविदहरूले यो स्थान उत्तरी भारत (North India) को कुनै स्थानमा हुनसक्छ भनी अड्कलबाजी लगाउँदै आएकाले त्यसै समयदेखि यो दिग्भ्रमको सूत्रपात भई विश्वव्यापी बन्दै आयो । नेपाल सरकारले पनि यस विषयवस्तुलाई खासै चासो र महत्व दिएन र यो भ्रम विश्वव्यापी रूपमा स्थापित बन्न सहज भयो । Read the rest of this entry »

Posted in लेख / रचना | Leave a Comment »

जिम्मेवारीपूर्ण नि:स्वार्थ नागरिकीय जिम्मेवारीबोध – आजको आवश्यकता: सामाजिक अभियन्ता, इन्जिनियर रामकुमार श्रेष्ठ

Posted by Ram Kumar Shrestha on July 12, 2014

ramkumarश्रेष्ठ पछिल्लो समय बुद्धको जन्मस्थलबारे भैरहेका गलत प्रचार प्रसारको बिभिन्न किसिमबाट खण्डन गर्दै बुद्धको जन्मस्थल नेपाल हो भन्ने सन्देश बोकेर अघि बढ्नु भएको छ | सन् २००९ मा भारतले बुद्धको जन्मस्थल लुम्बिनीलाई आफ्नै देशमा जन्मेको भनेर नक्कली लुम्बिनी निर्माण गरेको समाचारले उहाँको मन निकै छोयो । उहाँ भन्नुहुन्छ ”यसको न त सरकारले खण्डन गर्यो न त कुनै ठुला मिडिया नै यसको विरुद्धमा लागे । यही सर्बपक्षीय मौनताका कारण भारतको रवैयाको विरुद्ध फेसबुक र इमेल मार्फत बुद्धको जन्मस्थल नेपाल हो भन्ने सन्देश दिने अभिप्रायले अभियानको नेतृत्वदायी सूत्रपात गर्न बिभिन्न देशमा छरिएर रहेका हामी लाग्यौं जसले छोटो समयमा विश्वब्यापी रूप लियो र छोटो समयमा अनपेक्षित उपलब्धिहरु हासिल भए । कोरियापछी स्वीडेनको पाठ्य पुस्तकमा बुद्धको जन्मस्थानबारेमा भएको गलत जानकारी सच्याउने जस्तो अत्यन्तै महत्वपूर्ण काम समेत भैसकेको छ ।”

डाक्टर अथवा इन्जिनियर बनेर देश र समाज सेवा गर्ने बाल्यकालदेखिको सपना बोकेका रामकुमार श्रेष्ठले १९८६ मा छात्रबृत्ति अन्तरगत रसिया गएर आफ्नो इन्जिनियरिङ्ग अध्ययन पुरा गरी १९९२ स्वदेश फर्केर बिभिन्न संस्था मार्फत काम गरी पहिलो पटक सन् २००२ मा अष्ट्रेलिया आइपुग्नु भयो श्रीमतिको मेलबर्न युनिभर्सिटिमा अध्ययनको सिलसिलामा | श्रीमतिको अध्ययनको समाप्तीपछि जुलाई २००४ मा नेपाल फर्किएका श्रेष्ठ २००६ मा बेलायततिर लाग्नु भयो र बिभिन्न इन्जिनियरिङ्ग कन्सल्टेन्सीहरु मार्फत आफ्नो इन्जिनियरिङ्ग कामलाई त्यहाँ निरन्तरता दिनु भयो | उहाँको जीवन यात्रा सन् २०१२ देखि पुन अस्ट्रेलियामातर्फ नै मोडियो र अहिलेको बसाई अष्ट्रेलियामा नै छ | Read the rest of this entry »

Posted in अन्तरबार्ता, बिबिध | Tagged: , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a Comment »

प्रश्न पहिचानको

Posted by Ram Kumar Shrestha on July 11, 2014

kiran ranaकिरण राना
टेक्सस, संयुक्त राज्य अमेरिका

कुन देशकी नगरिक हुँ म ?
कुन देशकी सन्तान् ?
कुन देशकी बासिन्दा हुँ म ?
कुन देशको पहिचान् ?

उडनु छ मलाई धेरै माथि
कुन गगनमा उडुँ म ?
पुग्नु छ मलाई धेरै टाढा
कुन भूमिमा दौडु म ?

पहिचान मेरो के हो ? सोध्न मनलाग्छ
एकचोटी सबैलाई भन्न मन लाग्छ
यस्तै प्रश्नले झस्काईरहन्छ
फेरि पनि नेपालको मायाले बिउँझाईरहन्छ |

कुन देशकी पारखी हुँ म ?
कुन देशमा पौरख देखाउनु छ ?
कुन देशकी कवि हुँ म ?
कुन देशमा कविता कोर्नु छ ? Read the rest of this entry »

Posted in गीत/ कबिता/ गजल | Tagged: , | Leave a Comment »

 
%d bloggers like this: